TOM XI: Narracyjne źródła do dziejów Kościoła katolickiego na Śląsku Cieszyńskim od XVI do połowy XIX wieku

Źródła narracyjne do dziejów Kościoła katolickiego na Śląsku Cieszyńskim od XVI do połowy XIX wieku / wydali David Pindur, Michael Morys‑Twarowski, Marzena Bogus‑Spyra, Hanna Grudniewska ; [redakcja Janusz Spyra ; recenzenci Halina Dudała, Irena Korbelářová ; projekt graficzny serii Kazimierz Gajdzica ; redakcja techniczna Leszek Wierzbicki]. – Cieszyn : Książnica Cieszyńska, 2025. – 627 s. : il. ; 25 cm + Reprodukcje oryginalnych dokumentów (CD ROM). – (Bibliotheca Tessinensis ; 11. Series Polonica ; 7)

„Źródła narracyjne do dziejów Kościoła katolickiego na Śląsku Cieszyńskim od XVI do połowy XIX wieku” (wyd. D. Pindur, M. Morys‑Twarowski, M. Bogus‑Spyra, H. Grudniewska; red. J. Spyra; Bibliotheca Tessinensis, Cieszyn 2025) to obszerny wybór materiałów ukazujących funkcjonowanie Kościoła katolickiego w regionie o złożonej strukturze wyznaniowej. Tom stanowi kolejną odsłonę projektu „Walka, rywalizacja, koegzystencja”, którego celem jest udostępnienie niepublikowanych dotąd źródeł do dziejów wspólnot religijnych Śląska Cieszyńskiego. Publikacja obejmuje różnorodne teksty narracyjne – zapiski z ksiąg metrykalnych i kronik, sprawozdania szkolne oraz kazania – dokumentujące życie religijne i społeczne od czasów reformacji po pierwszą połowę XIX wieku. Wśród najważniejszych źródeł znalazły się: „Opis dekanatu frysztackiego” Fryderyka Ferdynanda Chalika (1679–1683), wybory zapisek parafialnych z XVII–XIX wieku, „Liber conversorum ab Haeresi Luterana ad Fidem Catholicam (1720–1773)”, „Status animarum” parafii cieszyńskiej z 1752 r. oraz sprawozdania szkół trywialnych z lat 1805–1806. Całość uzupełnia wybór polskich kazań z XVIII wieku. Tom ukazuje Kościół zarówno jako instytucję, jak i wspólnotę wiernych, odsłaniając procesy rekatolicyzacji, przemiany obyczajowe i praktyki codziennej religijności. Zróżnicowanie językowe źródeł (łacina, niemiecki, polski, czeski) czyni edycję cenną także dla badań językoznawczych i kulturowych. Publikacja została przygotowana zgodnie z zasadami serii, z zachowaniem oryginalnej pisowni, aparatem przypisów, indeksami oraz wykazami skrótów. Dołączony nośnik elektroniczny zawiera cyfrowe kopie wybranych dokumentów. Tom wprowadza do obiegu naukowego ważny korpus źródeł rozproszonych dotąd w archiwach Polski i Czech.